Ηλύσια πεδία

Στην Ελληνική μυθολογία τα Ηλύσια Πεδία ήσαν οι μεταθανάτιες κατοικίες για τις ψυχές των ηρώων και ενάρετων ανθρώπων. Διακρίνονταν σε δύο βασίλεια – την νήσο των Μακάρων και τα Λήθεια πεδία του Άδη. Συγκρινόμενα με την σύγχρονη αντίληψη για την μετά θάνατον ζωή, τα Ηλύσια θεωρούντο ο παράδεισος, σε αντίθεση με τα Τάρταρα που ήταν η κόλαση. Το πρώτο εξ’ αυτών γνωστό ως Λευκή νήσος ή νήσος των Μακάρων, ήταν μεταθανάτιο βασίλειο που προοριζόταν για τους μυθικούς ήρωες. Βρισκόταν σε παραδείσιο νησί δυτικά του ποταμού Ωκεανού, και διοικείτο σύμφωνα με τον Ησίοδο και τον Πίνδαρο από τον Τιτάνα Κρόνο, ή σύμφωνα με τον Όμηρο από τον Ραδάμανθυ, γιό του Δία.

Το δεύτερο Ηλύσιο πεδίο ήταν βασίλειο του κάτω κόσμου στα βάθη του Άδη πέρα από τον ποταμό Λήθη και στο οποίο κατευθύνονταν οι μύστες των Μυστηρίων που είχαν διάγει ενάρετο βίο. Οι θεοί των Μυστηρίων που συνδέονται με το πέρασμα των μυημένων στο Ηλύσιο πεδίο είναι η Περσεφόνη, ο Ίακχος (Ελευσίνιος Ερμής ή Διόνυσος) ο Τριπτόλεμος, η Εκάτη, ο Ζαγρεύς (Ορφικός Διόνυσος) η Μελινόη (Ορφική Εκάτη) και η Μακαρία.

Advertisements

Οι Σπαρτοί

Όταν πέθανε η μητέρα του Τηλέφασσα ο Κάδμος αφού την έθαψε και φιλοξενήθηκε από τους Θράκες, μετέβη στους Δελφούς αναζητώντας την αδελφή του Ευρώπη την οποία είχε απαγάγει ο Δίας. Στην διαδρομή πληροφορείται από το μαντείο των Δελφών, ότι θέλημα των θεών ήταν να σταματήσει την αναζήτηση και να ακολουθήσει μια αγελάδα η οποία θα τον οδηγούσε σε έναν τόπο όπου έπρεπε να ιδρύσει μια πόλη.

Υπακούοντας στον χρησμό ταξίδευσε στην Φωκίδα, όπου ο βασιλέας Πελάγων του έδωσε μια αγελάδα από τα κοπάδια του, την οποία ο Κάδμος πήρε μαζί του και φθάνοντας στην Βοιωτία, στο σημείο που σταμάτησε η αγελάδα ίδρυσε την πόλη των Θηβών. Εκεί θέλοντας να θυσιάσει την αγελάδα στην Αθηνά, έστειλε μερικούς από τους συντρόφους του να αντλήσουν νερό από μια πηγή (Δίρκη ή Κασταλία) η οποία ήταν αφιερωμένη στον θεό Άρη. Όμως την εν λόγω πηγή φύλασσε ο Ισμένιος δράκων (απόγονος του Άρη) ο οποίος σκότωσε τους περισσότερους και ο Κάδμος εκδικούμενος σκότωσε τον δράκοντα και κατόπιν ακολουθώντας την συμβουλή της Αθηνάς έσπειρε τα δόντια του.

Κήυξ & Αλκυόνη

Ορισμένοι λένε ότι ο βασιλέας Κήυξ της Τραχίδος (πόλη της Τραχινίας στην Θεσσαλία) γιός του Εωσφόρου και της Φιλονίδος και η σύζυγός του Αλκυόνη κόρη του θεού των ανέμων Αιόλου και της Εναρέτης, μεταμορφώθηκαν σε πτηνά από τον Δία λόγω της αλαζονείας τους. Όσον αφορά στον Κήυκα διότι έλεγε ότι σύζυγός του ήταν η Ήρα, ενώ η Αλκυόνη ότι ήταν σύζυγος του Διός. Αλλά άλλοι ισχυρίζονται διαφορετικά…….

Γάργορης και Άβης

Ο λόγος αφορά στους Τουρδητανούς ή Τουρδούλους, οι οποίοι ζούσαν στην Ταρτησσό, αρχαία πόλη της νότιας Ιβηρικής χερσονήσου στις εκβολές του Γουαδαλκιβίρ. Όπως περιγράφει ο Στράβων, επρόκειτο για τον πλέον πολιτισμένο Ιβηρικό λαό, κατά την Ρωμαϊκή εποχή, ο οποίος όπως λεγόταν, διέθετε λόγια παράδοση ηλικίας έξι χιλιάδων ετών. Στα δάση της Ταρτησσού, την εποχή που η καλλιέργεια της γης και η ομαδική ζωή των πόλεων ήταν κάτι άγνωστο, ζούσαν οι Κυνήτες [Κουνήτες ή Κυνήσιοι, τους οποίους μνημονεύει ο Ηρόδοτος περί το 440 π.Χ., ως τον δυτικότερο λαό της Ευρώπης (4.48, 2.34) και πρόκειται για κάποια παραλλαγή του ονόματος των Κονίων, κατοίκων της περιοχής. Η ονομασία Κυνήτες προέρχεται από την Κελτική λέξη k(w)ū, Kunos hound or wolf , που ερμηνεύεται κυριολεκτικά ως κυνηγόσκυλο ή λύκος και μεταφορικά ως ηρωικός πολεμιστής] των οποίων ο βασιλιάς Γάργορης ήταν ο θεμελιωτής της μελισσοκομίας (Ιουστίνος, Επιτομή των Φιλιππικών του Π. Τρόγου, βιβλίο 44.4.

Οι «Αυτόχθονες»

Στην αρχαία μυθολογία Αυτόχθονες καλούνταν εκείνοι οι οποίοι σύμφωνα με την παράδοση προέρχονταν από την γη (έδαφος). Οι εκφράσεις «απόγονοι της γης» και «απόγονοι της Γαίας» διαφέρουν, διότι οι απόγονοι της γης δεν έχουν γονείς, εν αντιθέσει με τους απογόνους της Γαίας οι οποίοι εντάσσονται στο αντίστοιχο γενεαλογικό δένδρο. Προς τούτο υπήρχε ο όρος γηγενής προκειμένου να υπάρχει διάκριση από τον αντίστοιχο όρο αυτόχθων, αλλά με την πάροδο των ετών οι εν λόγω όροι ταυτίσθηκαν εννοιολογικά.

Οινόμαος…..ο α – μνήστωρ

Ο Οινόμαος ήταν βασιλέας της Πίσας (πόλη της Ήλιδας) ο οποίος σκότωνε τους μνηστήρες της κόρης του Ιπποδάμειας και τοποθετούσε (κάρφωνε) τα κεφάλια τους στην πρόσοψη της οικίας του.

Φορωνεύς……….ο αρχέγονος

O Φορωνεύς ήταν γιός του ποτάμιου θεού Ινάκχου και της Ωκεανίδας νύμφης Μελίας, ή της επίσης Ωκεανίδας νύμφης Αργίας και πιθανόν ο πρώτος άνθρωπος που………

Οι «Νύμφες»

Οι Νύμφες ήσαν κατώτερες γυναικείες θεότητες, νεαρές στην ηλικία, που ζούσαν στην φύση. Ήσαν πανέμορφες, τραγουδούσαν και χόρευαν στα λιβάδια, τις πλαγιές και κοντά στις πηγές. Υμνούσαν τους Ολύμπιους θεούς και ιδιαίτερα τον πατέρα του Πάνα, τον Ερμή. Όπως αναφέρει ο Όμηρος μαζί τους χόρευε και η Αφροδίτη με τις Χάριτες, στο βουνό Ίδα στην Τροία και ορισμένες φορές τον χορό οδηγούσε ο θεός Απόλλωνας. Οι Νύμφες ως υπάρξεις τοποθετούνταν μεταξύ θεών και θνητών, δεν ήσαν αθάνατες, ζούσαν όμως επί μακρόν και τρέφονταν με αμβροσία.

Είχαν συγγένεια με τους θεούς και μάλιστα ο Ερμής θεωρούνταν γιος της νύμφης Μαίας, ενώ γενικά επικρατούσε η αντίληψη πως ήσαν κόρες του Δία. Άλλοι πάλι τις θεωρούσαν κόρες ποταμών…………..είτε του μεγαλύτερου ποταμού του Ωκεανού, είτε του Αχελώου, είτε κόρες των τοπικών ποταμών. Έτσι, κάθε περιοχή είχε τους ποταμούς της και καθένας είχε γεννήσει τις Νύμφες της περιοχής αυτής, π.χ. ο ποταμός Πηνειός ήταν ο πατέρας των Νυμφών της Θεσσαλίας και ο ποταμός Ξάνθος ο γεννήτορας των Νυμφών της Τροίας. Πολύ συχνά έδιναν τα ονόματά τους σε κοντινές πόλεις, όπως έγινε με τη Νύμφη Σπάρτη, που ήταν κόρη του ποταμού Ευρώτα.

Ήσαν κατ’ εξοχήν πνεύματα του γλυκού νερού και βρίσκονταν στα ποτάμια, στις πηγές και στα βουνά από τα οποία πήγαζαν ποτάμια. Συνόδευαν πάντα το νερό, τονίζοντας έτσι την μεγάλη σημασία του για την ύπαρξη ζωής, καθότι χωρίς αυτό δεν υπάρχει βλάστηση ή γονιμότητα. Μέσω λοιπόν της ζωογόνας δύναμης του νερού οι Νύμφες εξαπλώθηκαν στα βουνά και στα δάση και συνδέθηκαν με τη βλάστηση. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο θεωρούνται κόρες του Ωκεανού ή άλλων ποταμών.

Το «Παλλάδιον»

Η Αθηνά ανατράφηκε από τον Τρίτωνα (γιο του Ποσειδώνα και της Αμφιτρίτης) μαζί με την κόρη του Παλλάδα. Τα δύο κορίτσια ήσαν αχώριστα και συναγωνίζονταν στα παιχνίδια. Κάποια στιγμή ενώ ασκούνταν σε πολεμικές ασκήσεις, η Παλλάδα επρόκειτο να καταφέρει χτύπημα στην Αθηνά, εκείνη την στιγμή ο Δίας βλέποντας την σκηνή και φοβούμενος για την ασφάλεια της κόρης του, παρεμβάλλει μεταξύ τους την αιγίδα (δερμάτινη ασπίδα). Η Παλλάδα αιφνιδιάζεται και έτσι βρίσκει την ευκαιρία η Αθηνά να την χτυπήσει. Το χτύπημα όμως ήταν σοβαρό με αποτέλεσμα να τραυματισθεί και να πεθάνει

Η Αθηνά προκειμένου να τιμήσει την μνήμη της κατασκευάζει ξύλινο άγαλμα με ύψος τρείς πήχεις το οποίο αναπαριστούσε την Παλλάδα, έχοντας τα πόδια ενωμένα και κρατώντας στο δεξί χέρι ακόντιο και στο αριστερό αδράχτι και αφού έδεσε στο στήθος του την αιγίδα, η οποία αιφνιδίασε την φίλη της, ανέβασε το άγαλμα στον ουρανό τοποθετώντας το δίπλα στον Δία.

Ἠώς……………η κροκόπεπλος θεά

Η Ηώς (ή Εώς, ή Εριγένεια) παντρεύτηκε τον Αστραίο, γιο του Τιτάνα Κριού και τη Ευρυβίας, κόρης του Πόντου και της Γαίας και γέννησε τους Ανέμους και τα Άστρα, μεταξύ των οποίων και τον Εωσφόρο.

Κατόπιν ερωτεύτηκε τον Τιθωνό, τον οποίον μετέφερε στην Ανατολική Αιθιοπία όπου ίδρυσε τα Σούσα. Επειδή όμως ο Τιθωνός, γιος του βασιλιά της Τροίας Λαομέδοντα (γιού του Ίλου, ιδρυτή της Τροίας, γιού του Τρώα, γιού του Εριχθόνιου, γιού του Δαρδάνου, γιού του Δία και της Ηλέκτρας) ήταν θνητός η Ηώς ζήτησε από τον Δία να γίνει αθάνατος και να ζήσει αιώνια. Αλλά όταν ζήτησε την χάρη της αθανασίας, ξέχασε να ζητήσει και αιώνια νεότητα. Έτσι αρχικά, έζησαν ως ενθουσιώδεις εραστές, αλλά όταν τα μαλλιά του άρχισαν να ασπρίζουν, η Ηώς τον βαρέθηκε και παρότι τον φρόντιζε και έτρεφε με αμβροσία, το Γήρας ήρθε σ’ αυτόν και σταδιακά έφθασε σε σημείο να μην μπορεί να κινηθεί. Ωστόσο, άλλοι υποστηρίζουν ότι η Ηώς διατήρησε την αγάπη της και ότι ουδέποτε ντράπηκε που κοιμόταν μαζί του, ζητώντας μάλιστα από τον Δία να τον μεταμορφώσει σε τέττιγα (τζιτζίκι).

Νηλεύς……….ο έκθετος δίδυμος

Ο Νηλεύς είχε εγκαταλειφθεί ως βρέφος. Όταν αυτός και ο δίδυμος αδελφός του μεγάλωσαν, σκότωσαν την μητρυιά τους Σιδηρώ και αφού εξορίσθηκαν έφθασαν στην Μεσσηνία και ίδρυσαν την Πύλο.
Ορισμένοι ισχυρίζονται ότι ο Νηλεύς ήταν γιός του Ιπποκόωνα, ενώ άλλοι ότι ήταν γιός του Κριθέα, γιού του Αίολου, γιού του Έλληνα, γιού του Δευκαλίωνα ο οποίος επιβίωσε του κατακλυσμού. Υπάρχουν και ορισμένοι που αναφέρουν ότι πατέρας του Νηλέα ήταν ο Ποσειδών και μητέρα του η Τυρώ, κόρη του Σαλμονέα και της Αλκιδίκης. Ο Σαλμονέας ήταν γιός του Αιόλου και επομένως εφόσον ο Νηλέας ήταν γιός του Κριθέα, θα έπρεπε να είναι εξάδελφος της Τυρούς, η οποία ήταν μητέρα του. Η Αλκιδίκη η οποία ήταν μητέρα της Τυρούς ήταν κόρη του Αφίδα βασιλέα της Αρκαδίας, γιού του Άρκα, γιού του Δία και της Καλλιστούς.

Ακταίων………ό άτυχος θηρευτής

Ο Ακταίων ήταν γιός του Αρισταίου και της Αυτονόης. Ο Αρισταίος ήταν γιός του Απόλλωνα και της Κυρήνης, είχε διδαχθεί τις τέχνες της θεραπείας και προφητείας από της Μούσες και ήταν αυτός που ανακάλυψε το μέλι. Η μητέρα του ήταν κόρη του Κάδμου.

Ο Ακταίων είναι ο κυνηγός που κατασπαράχθηκε από τα σκυλιά του, αφού προηγουμένως μεταμορφώθηκε σε ελάφι από την Αρτέμιδα την οποία είχε δεί γυμνή.

Οι «Αμαζόνες»

Οι Αμαζόνες ήταν γυναικείος λαός ο οποίος κατοικούσε πλησίον του ποταμού Θερμόδοντα (ρέει μεταξύ των πόλεων Κερασούντος και Σαμψούντος) και εθεωρούντο κόρες του Άρη και της Αρμονίας. Οι Λιβυκές Αμαζόνες προϋπήρξαν των ήδη γνωστών αλλά εξαφανίστηκαν ιστορικά, πολλές γενεές πριν τον Τρωικό πόλεμο και ήσαν γνωστές για τον πόλεμο που διεξήγαγαν εναντίον της Ατλαντίδος, του κράτους που είχε τον πλέον ανεπτυγμένο «ανδρικό» πολιτισμό της εποχής, ευημερούσε και κατείχε πολλές πόλεις υπό την εξουσία του.

Ιξίων…………ο ασεβής

Kατόπιν εντολής των Θεών, ο Ιξίων περιστρέφεται συνεχώς, δεμένος σε ιπτάμενο τροχό………..«λέγοντας» στους θνητούς: «δείξτε ευγνωμοσύνη στους ευεργέτες σας, αποδίδοντας τους σε αντάλλαγμα την εύνοιά σας» (Πινδάρου, Ωδές 2.20).

Φιλήμων & Βαυκίς……..το ενάρετο ζεύγος

Σύμφωνα με την αρχαία Ρωμαϊκή μυθολογία, ο Φιλήμων και η Βαυκίς ήταν ένα ανδρόγυνο ηλικιωμένων, οι οποίοι παρόλο που ήσαν φτωχοί, εντούτοις ζούσαν με αξιοπρέπεια και αρετή. Εκείνη την εποχή ο βασιλέας των θεών Δίας (Jupiter στην Ρωμαϊκή μυθολογία) άκουσε για το ενάρετο ζευγάρι και επειδή ήταν δύσπιστος ήθελε να διαπιστώσει την αλήθεια των λεγομένων ιδίοις όμμασι.

Οι «Μούσες»

Για τις Μούσες υπήρχαν πολλές διαφορετικές εκδοχές στην αρχαιότητα, που αφορούσαν τόσο στην καταγωγή τους, όσο και στον αριθμό τους. Διαφαίνεται πάντως, ότι παλαιότερα ήσαν Νύμφες των βουνών και των νερών, οι οποίες αργότερα «προβιβάσθηκαν» και με τον καιρό απέκτησαν συγκεκριμένες αρμοδιότητες. Πιστεύεται ότι κατοικούσαν στον Όλυμπο και με τις ακούραστες φωνές τους τραγουδούσαν θείες μελωδίες και ύμνους, παίζοντας λύρα.

«Θερσίτης»…..ο επονείδιστος

Πρόκειται για τον άνδρα που έμεινε γνωστός στην Ιστορία για τον χαρακτήρα του ο οποίος ήταν το ίδιο αποκρουστικός όσο το παρουσιαστικό του. Ο Θερσίτης συνωμότησε κατά του Οινέα παίρνοντας το βασίλειο και παραδίδοντάς το στον πατέρα του. Αργότερα καταδιωκόμενος για την πράξη του από τον Διομήδη κατέφυγε στην Πελοπόννησο. Ήταν θρασύς, αμετροεπής, κουτσός και κατά την εκστρατεία στην Τροία, περιγελώντας τον Αχιλλέα για τον έρωτά του προς την Πενθέσιλλα, όταν αυτή ήταν ήδη νεκρή, προκάλεσε την οργή του ήρωα και τελικά τον θάνατό του.

Οι «Μοίρες»

Οι Μοίρες παριστάνονταν, συνήθως, ως τρεις γυναικείες μορφές που κλώθουν. Η κλωστή που κρατούν στα χέρια τους, είναι η ανθρώπινη ζωή, συμβολίζοντας έτσι το πόσο μηδαμινή κι ασήμαντη αποδεικνύεται τελικά, αφού κόβεται με το παραμικρό, όπως μια κλωστή.

Μυθικοί αυτόχειρες

Το άρθρο αναφέρεται στους αυτόχειρες της μυθολογίας, δηλαδή σε αυτούς που αυτοκτόνησαν είτε αυτοβούλως είτε πιεζόμενοι από καταστάσεις. Οι κυριότεροι λόγοι ήσαν θλίψη, αγάπη, έρωτας, φόβος, ζήλια, ντροπή, τύψεις, ψυχικές ή πνευματικές διαταραχές, αυτοθυσία, ή άλλες αιτίες.

Οι «Χάριτες»

Οι Χάριτες στην αρχαιότητα συμβόλιζαν ό,τι πιο ευγενικό, όμορφο και αγνό υπήρξε ποτέ στη Γη. Ήταν το ιδανικό της σεμνότητας, της άψογης συμπεριφοράς και της ευπροσηγορίας. «Χάρις» σήμαινε, πρώτα, χαρά· τη χαρά που εκπέμπει κάποιος όταν τον χαρακτηρίζουν ευγενικά συναισθήματα, αλλά και τη χαρά και τέρψη που προκαλεί στους γύρω του. Η «Χάρις» ήταν ακόμη συνώνυμο της ερασμιότητας, της ευεργεσίας και της ευγνωμοσύνης.

Ήταν κόρες του Δία και της Ωκεανίδας Ευρυνόμης. Υπήρχαν όμως και διάφορες άλλες εκδοχές για την καταγωγή τους. Μητέρα τους θεωρείται η Ήρα, ή η Ευνομία, ή η Λήθη, ή η Αφροδίτη και πατέρας τους ο Ουρανός, ή ο Διόνυσος. Υπήρχε επίσης, ασάφεια σχετικά με το πόσες ήταν και πώς ονομάζονταν, καθώς και ποικίλες εκδοχές προέλευσης από τόπο σε τόπο. Σε παλαιότερες εποχές ήταν μία ή δύο και ήταν γνωστές ως σύζυγοι μεγάλων θεών ή ως θεότητες στην υπηρεσία της Αφροδίτης. Πρώτος ο Όμηρος αναφέρει τη Χάρη, που ήταν σύζυγος του Ήφαιστου. Ακόμη διηγείται ότι μία από τις Χάριτες την παντρεύτηκε ο Ύπνος· την οποία είχε υποσχεθεί η Ήρα, ως αντάλλαγμα για να κοιμίσει εκείνος κρυφά τον Δία και να μπορέσουν οι θεοί να αναμιχθούν στον πόλεμο της Τροίας.

Ο ήρωας Μελέαγρος και το κυνήγι του Καλυδωνίου κάπρου

Στις απαρχές του μύθου και της ιστορίας της Αιτωλικής γης έχουμε αναφορές στους τοπικούς ήρωες, ιδρυτές και οικήτορες πόλεων, φοβερούς πολεμιστές με πανελλήνια προβολή. Στον πυρήνα της μυθολογίας της Αιτωλίας βρίσκεται η πατρογονική μορφή του Αιτωλού, γενάρχη των Αιτωλών, που είχε δύο γιους, τον Καλυδώνα και τον Πλευρώνα, που ίδρυσαν τις πιο γνωστές πόλεις της Αιτωλίας, την Καλυδώνα και την Πλευρώνα (ερείπια τους σώζονται πλησίον της σημερινής πόλεως του Μεσολογγίου). Επίσης, υπάρχουν αναφορές για την αντιζηλία των δύο πόλεων. Οι Αιτωλοί είχαν να διηγούνται για ένα παιδί από βασιλική γενιά στην Καλυδώνα, τον Μελέαγρο, που μόλις γεννήθηκε, ήρθαν οι Μοίρες να το μοιράνουν. Ενώ οι άλλες το καλοτύχιζαν, η τρίτη από κακία προέβλεψε ότι το παιδί θα πέθαινε μόλις καιγόταν το δαυλί στο τζάκι.

Γλαύκος ο Ανθηδόνιος

O Γλαύκος ο Ανθηδόνιος , ή Γλαύκος Πόντιος, ήταν δαίμονας της θάλασσας και λατρευόταν σε πολλά νησιά και παραθαλάσσιες περιοχές της Ελλάδας. Τον φαντάζονταν ως κήτος ή με ανθρώπινη μορφή, που είχε γένια από φύκια και όστρακα κολλημένα σ’ όλο του το σώμα. Συνόδευε τον Νηρέα στις θαλάσσιες περιπλανήσεις του, μαζί με τις Αλκυόνες και τις Νηρηίδες, το φίλο του Μελικέρτη και τα άλλα πνεύματα του νερού.

Περί «Δρακόντων»

Στην αρχαία Ελληνική μυθολογία υπήρχαν τέσσερις κατηγορίες (είδη) Δρακόντων: οι Δράκοντες ερπετά – οι θαλάσσιοι Δράκοντες (κήτη) – η Χίμαιρα (πύρινη ανάσα) και οι θηλυκοί Δράκοντες (Δράκαινες). Η λέξη δράκων προέρχεται από την αρχαία ελληνική δέρκομαι = βλέπω καθαρά. Το πρώτο είδος (Δράκοντες ερπετά) αφορά τόσο στους αρχαίους μύθους όσο και θρύλους. Διευκρινίζεται ότι οι αρχαίοι με τον όρο «θρύλος» εννοούσαν τα πλάσματα που κατοικούσαν σε μακρινά σημεία της γης.